Streaming Audio, hoe werkt dat?


 

Inleiding

Streaming Audio, hoe werkt dat? Deze vraag is mij in het recente verleden zo vaak gesteld, dat ik het tijd vond om daar eens verder in te duiken.
Wat me ten eerste opviel is dat veel mensen met zeer ruime audio/hifi ervaring, het minst wisten van streaming audio. Waarom? Angst. Angst voor het onbekende, gedoe met computers, kwaliteitsverlies. Een set van 40 of 50 duizend euro hebben en dan geconfronteerd worden met zulke relatief simpele dingen als een PC of Mac, een NAS en een USB DAC, die zelfs op het allerhoogste niveau, maar een fractie kosten van de zojuist benoemde bedragen. We willen graag informeren en laten zien en horen wat er allemaal kan met een digitaal systeem, welke formaten er zijn, bv FLAC of Apple Lossless (ALAC), welke mediaspelers geschikt zijn, hoe ze in te stellen, en wat de verschillen zijn in klank en mogelijkheden van de diverse USB-DAC'S. East West Audio heeft daarom o.a. de site USBDAC.NL in het leven geroepen, waar vele merken en uitvoeringen te bekijken zijn. Luisteren kan dan in onze winkel te Wijchen, alwaar er in onze demoruimte vergeleken kan worden onder het genot van een kopje koffie of thee. Vragen? Stel ze, we helpen u graag verder.
Dit artikel is mede tot stand gekomen door de inzet en kennis van Frank Vermeulen. Graag tot ziens. Ron Wevers.

 

Audio formaten op de computer

Ik wil beginnen met een korte omschrijving van de hoofdgroepen van de audio formaten die we kunnen onderscheiden. Ik zal er technisch inhoudelijk niet te diep erop in gaan het gaat om de hoofdlijnen en niet om een opsomming van alle mogelijke formaten. We kunnen de formaten in grofweg drie hoofdgroepen indelen, te weten: 
 

Uncompressed

De twee bekendste en meest gebruikte formaten zijn WAV (Microsoft) en AIFF (Apple). Beide formaten zijn net als de CD zogenaamd PCM (Pulse Code Modulation). WAV en AIFF bestanden zijn qua omvang vergelijkbaar met die op CD en treedt er geen kwaliteitsverlies op. 

Lossless compression

Bij lossless compression wordt alle originele informatie van de bron als het ware ingepakt, vergelijkbaar met het zippen van bestanden maar dan toegespitst op audio. Het voordeel is dat de bestanden minder schijfruimte innemen (ca. 40-50% minder) en er in principe geen kwaliteitsverschil met het origineel is. Bij het afspelen van deze bestanden worden ze 'on the fly' uitgepakt.

Het meest bekende en gebruikte formaat is FLAC, dit is een open formaat en mag gratis worden gebruikt door zowel ontwikkelaars als eindgebruikers. In het audiofiele wereldje wordt dit formaat veel gebruikt. Ook het Apple Lossless formaat (ALAC) wordt veel gebruikt, al kom je dit minder tegen op internet.
 

Lossy compression

In de begintijd van internet was de snelheid van de verbindingen traag en de opslagcapaciteit van de harde schijven niet zo groot als tegenwoordig. Een plaatje downloaden duurde al lang en als je audio wilde downloaden duurde dat een eeuwigheid. Om bandbreedte en opslagruimte te besparen heeft men vele manieren verzonnen om audiobestanden kleiner te maken. Alleen compressie leverde niet voldoende besparing op daarom ging men slim gebruik maken van de eigenschappen van ons gehoor. Door informatie verwijderd precies daar waar ons gehoor minder gevoelig voor is kon er een aanzienlijke besparing worden gerealiseerd.
Er is een woud ontstaan van vele lossless compression formaten, het meest populaire en bekendste formaat is MP3. Een MP3, met een bitrate van 128 kbps, is ruim 10 maal zo klein als hetzelfde geluidsbestand in WAV of AIFF-formaat. Dat scheelt dus behoorlijk bij het downloaden en in opslagruimte.

Welke audio formaat moet ik kiezen?

Het zou eenvoudig zijn als ik nu één formaat ga noemen die het beste zou zijn. Maar ja zoals met zoveel in het leven is er niet slechts één oplossing, wat voor de één goed is is voor de ander niet goed genoeg en weer een ander geeft de voorkeur aan weer een formaat omdat deze zo lekker zuinig is met de opslagruimte. Ook persoonlijke voorkeur voor een softwarematige afspeelprogramma speelt mee in de keuze. Om alles in het juiste perspectief te zien lijkt het me handig om te vertellen hoeveel muziek er nu op een harde schijf past. Op een harde schijf van 1TB (één terabyte oftewel 1000 gigabyte) passen ca. 1.600 CD's in WAV, 2.900 CD's in FLAC/ALAC en tussen de 7.500 en 18.000 CD's in MP3 (afhankelijk van de bitrate). Zo'n schijf van 1TB kost op dit moment nog geen 100 euro.
Gezien het voorgaande ben ik geneigd om te zeggen dat lossy compression af valt, waarom genoegen nemen met een mindere geluidskwaliteit? Het kan zijn dat je nu genoegen neemt met een kwalitatief minder goede MP3, maar in de toekomst groeit naar een betere geluidsinstallatie. Denk eens aan al die tijd die het kost om  je hele CD collectie weer om te moeten zetten naar een beter formaat.
Dan houden we over uncompressed en lossless compression over. Zelf kan ik geen verschil tussen beide kunnen horen en neig naar de lossless compression, maar als je voor uncompressed wil gaan dan kan ik daar ook inkomen. Wel wil ik je waarschuwen voor Microsofts WAV, deze heeft een slechte ondersteuning tagging (tagging is het met het bestand meegeven van gegevens van nummerinformatie zoals artiest, albumnaam enz.).
ALAC en AIFF en FLAC

Hoe rip je een CD met behulp van iTunes?

De Nederlandse versie van iTunes kan je hier downloaden. (Het invullen van je emailadres is niet nodig. Klik gewoon op de knop 'download nu')

Voordat je een CD ga rippen moeten eerst een aantal instellingen goed zetten, bij iTunes kan dat op de volgende manier:
 


 

  • Mac: kies Voorkeuren in het menu iTunes.
  • Windows: kies Voorkeuren in het menu Bewerken.
  • Binnenkort meer informatie, er wordt gewerkt aan een heldere uitleg.


Hoe rip je een CD naar FLAC?

***Bron voor de EAC informatie: R. de Groot

Handleiding om CD's om te zetten naar FLAC met behulp van Exact Audio Copy (EAC).